اجمالی بر موسیقی دوتار توٚرکمنی و معرّفی یک اثر

جلد بیرونی کتاب موسیقی دوتار

جلد بیرونی کتاب موسیقی دوتار

تورنتو – دکتر خانگلدی اونق: (نشر دوّم در مدیا سایت)

«ساز «دوتار» قبل از پذیرش اسلام به منزله معجزه آئین اوغوزی «تکتانگری» محسوب می شده است. مبلغ آن ”قورقوت آتا“ می باشد. این اثر در دوره های مختلف تاریخ جهت آموزش فرزندان و جوانان اقوام تورک مورد استفاده قرار می گرفته است!» (فایل پی دی اف این اثر را می توانید از اینجا دریافت دارید!)

مقدمه: موسیقی علاوه بر تغذیه روح و روان انسان، بیانگر خیلی از حوادث و رخدادهائی است که جهت ماندگاری و ثبت آن در اذهان عمومی، هنرمندان و دست اندرکاران احساسات درونی و دراماتیک خود را بر روی مقامات موسیقی سازی و آوازی، خلق و ضبط نموده اند. از این جهت در محتوای موسیقی هر ملّتی بیان روحی و روانی خیلی از حوادثی را می بینینم که در تاریخ اجتماعی انسان ها رخ داده است.

در مورد موسیقی دوتار در فرهنگ اطلاعات عمومی مربوط به زبان فارسی، بشرح زیر توضیح داده شده است:

موسیقی دوتار تورکمنی به اشکالی از موسیقی اطلاق شده است که در بین اقوام تورکمن ایران، جمهوری ترکمنستان و افغانستان و احیاناً سایر ترکهای کشورهای دیگر رواج دارد.

جلد بیرونی سمت راست کتاب

جلد بیرونی سمت راست کتاب

علاوه بر این ها در بین سایر اقوام در افغانستان و ایران نیز رواج دارد. امروزه حوزه‌های نواختن دوتار عبارتند از، شمال خراسان در شهرهای؛ قوچان، بجنورد، شیروان، اسفراین و درگز و جنوب و شرق خراسان در شهرهای نیشابور، تایباد، بیرجند، تربت جام، کاشمر و سرخس و سبزوار و نواحی ترکمنصحرا در شمال شرق ایران از جمله استان گلستان و شمال غرب خراسان، همچنین برخی مناطق استان مازندران نیز مورد کاربرد دارد.

این ساز در نواحی مختلف، با اندکی تغییر در شکل و نحوه نوازندگی متمایز می گردد. انواع دوتار در محدوده مرزهای جغرافیایی ایران به «دوتار خراسان» با دو گونه شمال و جنوب، «دوتار ترکمن» و «دوتار مازندران» حتّی به «دوتار بغداد» نیز تقسیم شده است.

کل ساز و نحوه در دست گرفتن و سبک نواختن در شمال و جنوب خراسان تا حدودی با هم متفاوت است. مردم مناطق خراسان قصه‌ها و داستان‌های خود را در قالب آهنگ‌هایی زیبا سینه به سینه به نسل‌های کنونی منتقل کرده‌اند. اگرچه دوتار در شرق خراسان از تربت جام، تایباد و ترکمنصحرا سرچشمه می‌گیرد.

همچنین در شهرهای نواحی شمال ایران، استادان و نوازندگانی را در نوازندگی ساز دوتار در خود پرورش داده است. این ساز در بین هنرمندان زبده دوتار نواز در ترکمنصحرا و ترکمنستان در بین همه تیره های ترکمنها، اعم از یموت های توٚرکمنصحرا و داش اوغوز، تکه ها، ارسأری ها،  سالئرهای توٚرکمنستان و سالورهای تربت جام و نیز در شرق خراسان دوتار ترکمنی می‌نوازند. از جمله هنرمندان ترکمنصحرا که در حال حاضر دست اندکار نوازندگی هستند، عبارتند از: ادامهٔ مطلب »

درباره کتاب ماندگار «اشک تور ان،» از رحیم اسنف و آناتولی شالاشف

"اشک توران" نوشته: رحیم اسنف و آناتولی شالاشف

«اشک توران» نوشته: رحیم اسنف و آناتولی شالاشف

تورنتو – خوجه نفس نیوز:

رمان معروف «اشک توران» از نویسندگان طراز اوّل ترکمن از تورکمنستان غربی (یمودستان) رحیم اسنف و نویسنده روس از روسیّه آناتولی شالاشف می باشد.
محتوای این اثر سراسر داستان تاریخی، در مورد مبارزات ترکمن ها برای آزادی خود، از فروپاشی حکومت سلطان سنجر، آخرین پادشاه سلسله سلجوقلی های کبیر است. همچنین در مورد داستان شکل گیری ملت ترکمن که در قرون هشتم و نهم پایه های اساسی آن ریخته شده بود، در قرون یازدهم و دوازدهم، در دوره سلجوقلیان کبیر به اوج خود می رسد. این رمان یک تصویر بسیار مناسب و گویا همچنین رمانتیک و رئال از گذشته های دور تاریخ ترکمن در آسیای مرکزی و اوضاع سیاسی – اجتماعی آن، می دهد که نظر خواننده گان امروز را هرچه بیشتر به خود جلب و به خواندن آن علاقه مند می کند.
این کتاب در سال 1984، در مسکو از جانب اعضای شورا نویسندگان اتحاد جماهیر شوروی، از قبیل:
1. رحیم اسنف از: تورکمنستان
2. آناتولی شالاشف: از روسیّه
وسیعاً منتشر و طرفداران زیادی کسب کرده است. جهت دریافت رزوم و اطلاعات بیشتر به وب سایت داده شده می توانید مراجعه کنید: کتابخانه مجازی «لیو لایبراری – Liv.Ru«:

تورکمن دیلی نینگ لینگوئیستیک دوغروسیٛندا الیپبیی یازو فورماسی

لینگوئیستیک

لینگوئیستیک

د. خانگلدی اونق: (فارسچا – توٚرکمنچه)

معضّلی با اشکال «ائـ /ы – y/» و «ه-اِ/ائـ/» در روش نوشتاری حروف توٚرکی – توٚرکمنی؛

(کالبد شناسی) چاکنای، دهانه‌ی حنجره، گلوتز؛ Glottis، Vacknay: Vake: – واکه، مصوت، حرف صدادار (در انگلیسی): a و e و i و o و u و گاهی  y…

الیپ بی گلیشیگینده ایلکینجی گؤزاؤنگوٚنه توتمالی زاتلاریٛنگ بیری عاراپ – پارس الیپ بیی نینگ اساسیٛندا بریلن حارپ لاردان باشغا آرتیٛق بلگیلرینگ کأبیرلری بو حارپلیٛق یازیٛلیٛش استیلینه غابات گلمه یأر. اول بو الیپ بیینگ ایچکی اصولیٛندان داشلاشدیٛریار و اوقیٛجی نیٛنگ تیز یاداماغیٛنا گتیریأر. ایکینجی بیر طاراپدان هم متن بولسا بیر گلشیک سیز چیٛزولارا اؤوریلیأر، هم – ده یازو انجاملاردا بریلن همه عمومی شکیل لردن آرتیٛق حرکت لری اؤز اساسی الیپ بی یازوویٛنگا گیریزمک لیک، اقتیٛصادی باباتدان هم صارپالی دأل.

هیجری ییٛلی نیٛنگ ایلکینجی یوٚز ییٛل لیٛغیٛندا عاراب لار طاراپیٛندان ایران پادشالیٛغی داغادیٛلاندان سونگ، پارس دیلی هم بیر خاطاردا پس درجأ دوٚشیأر. اسلام دینی نیٛنگ دیلی حؤکموٚنده عاراپ دیلی حؤکوٚم سوٚریأر. عاراپ دیلی و مدنی یازوی هم فیلوسوفیکی دیل بایلیٛغی بولماندیٛر. اسلام دینی آرالاشماسیٛندان اؤنگ، توٚرک دیلی و اونونگ اوی – فیلوسوفیاسی گوٚندوغاریٛنگ هایباتلی بای ادبی، مدنی و فیلوسوفیکی بازاسیٛندان یوٚکوٚنی یئتیرئن دیل و ادبیات بولوپ دئر. محمود کاشغارلی نیٛنگ دؤوریندن باشلانان عاراپ – پارس دیل توٚرگینله شیگینه توٚرکی دیللی عالیٛم لاریٛنگ غاتناشماغی بیلن بو ایکی دیلی توٚرکی دوٚیپ سؤزلریندن شول دیل لرینگ حاسابیٛنا /توٚرکی سؤزلری قارضیٛنا دأل – ده، کانفیکاسیا یا – دا «expropriation» قادا – دا (سلب مالکیت، مصادره، غصب)/ بای لاشدیٛرما پروسه سی عمله گلیأر. توٚرکمن سلجوق ایمپریاسی نیٛنگ دین بایداغیٛنی گؤتریپ اسلام دوٚنیأسی نینگ نای باشی سیٛندا اوتوراندان بئیلأک بو تاپغیٛر خاص گوٚیچلنیأر. حأضیرکی عاراپ – پارس دیل لریندأکی توٚرکی سؤزلری خاسابا آلساق، اوندا 35% – 40% گؤتریمینی اؤز ایچینه آلار.

کلاسیک عاراپ – پارس (کعفـ./کعپـ.) توٚرکی – توٚرکمنچه یازولاردا غازانیٛلان مدنی قیٛماتلیٛق لاری قورامالی و بیرنأچه ساناردان آز میلت پارازلارئنگ، کؤره – کؤرلیک و قالپلیٛق بیلن بو ایکی قئماتلی دیلینگ غارشی سیٛنا آیدیان زاتلاریٛنا غارامازدان، عربچا هم پارسچا دیل و ادبیات لاری بیزینگ پاتانسیال بایلیٛغیٛمیٛزدیٛغیٛنی یاد دان چیٛقارمالی دأل. بو ایکی دیلینگ ایچینده بیزینگ تاریخیٛمیٛز، ادبیاتیٛمیٛز و بارلیٛغیٛمیٛز یاتیٛر. توٚرکی، عاراپ و پارس دیل لری تاریخدا بیری – بیری بیلن غالتاشان دیل لر. اوندان گؤز یومساق اوندا بیز کؤپ زادی ییتیرئریس. … ادامهٔ مطلب »

نگاهی کوتاه به تاریخ تورکمنصحرا در اوایل قرن بیستم

پرتره عثمان آخون

پرتره عثمان آخون

تورنتوپژوهشگر د. خ. اونق:

با توجه به دوره تحقیاتی اینجانب که مربوط به اعصار XIX-XX/م. «تاریخ معاصر» می شود، در جوار کارهای علمی فوق تخصصی در انستیتو پژوهشی تاریخ در آکادمی علوم ترکمنستان، بخشی از اوقاتم را برای مصور کردن شخصیّت های مربوط به آن دوره صرف نموده بودیم. در این رابطه تعدادی تصاویر قدیمی به دستم رسید که ضمن کار بر روی این تصاویر آن ها را در یک تابلوی نقاشی ضمن بازسازی، به حوادث مربوط به آن دوره نیز پرداختیم. همچنین در این روند پژوهش هایی صورت گرفت که آن را طی کتابچه ای که به وقت خود به صورت کتاب منتشر خواهیم کرد، بانجام رسانیدیم. ذیلاً اهم آنها را در این پست ارائه و فایل پی دی اف آن را می توانید از اینجا دریافت دارید!

رویدادهای این نوشته مربوط به اوایل قرن XX/م. است و آن شامل صفحاتی از تاریخ ترکمن صحراست که در آن اتفاقات سرنوشت ساز و مهمّی روی داده است. در این پژوهش تلاش بر این است که گوشه های تاریک تاریخ ترکمن را با فاکت های زنده همچون تصاویر یافته شده از قهرمانان واقعی آن رویدادها بیان گردد. …

جلد کتاب

نگاهی کوتاه به تاریخ تورکمنصحرا در اوایل قرن بیستم

¨ مأخذشناسی – اسناد سخن می گویند!
¨چهره های به یادگار مانده در آرشیو خلق—آناگلدی سردار (کلته) معروف به آناگلدی آج
¨ بازسازی تصاویر چهره های ماندگار در تاریخ

¨ معرفی کتاب و مقالات مربوط به تلاقی دو دوره قاجاریان و پهلوی ها

¨ مختصری در مورد عثمان آخون

¨ ببلوگرافی کرنولوژیکی رساله د. منصور گرگانی …

جنبش رهایی بخش در بین ترکمنهای ایران در سال های 1924-1925/م.:

قیام ترکمن های ایران در ماه مه سال 1924 تا یک سال بطول انجامید و در نهایت می توان گفت این جنبش تا ماه مه سال 1925 ادامه داشت. جنبش آزادی بخش ترکمن های ایران تحت لوای استقلال ترکمنستان پیش برده شد. در این رابطه اقدامات دولت ایران بجای حل و فصل این مسئله، با انتقال ایلات و عشایر غیر ترکمن به ترکمنصحرا به سرکوب این جنبش می پردازند.
رئیس شورای بزرگان و سران قبایل به عنوان رئيس جمهور منتخب ترکمن «جمهورباشلئق عثمان آخون» را بر می گزینند (وضعیّت نظامی). عملیات آزادسازی مناطق ترکمن نشین شمال ایران تحت رهبریّت افسران ترکیه: قادیر افندی، مصطفی بیگ، خدایار افندی، مراد بیگ، سلطان پاشا و «خان یمودسکی (لألی خان)» پیش برده می شود.

Исторический словарь от д-р Кадиров Шохрат Ходжакович

Освободительная движение у туркмены Ирана в 1924-1925: восстание Туркмен в Иране (май 1924- май 1925). Освободительная движение под лозунгом туркменской автономии. Был вызван мероприятиями правительства Ирана по переводу кочевых племён к оседлости. ادامهٔ مطلب »

پروژه پژوهشی انستیتو تحقیقاتی تبریز و اهداف این برنامه (در سه زبان)

طرح جلذ -cover book

جلد طرح -cover book

(فارسی): اهداف و مقاصد این برنامه پژوهشی عبارت است از: (طرح اول)

1. تحقیقات پژوهشی و ارائه اطلاعات دقیق در مورد قتل هایی که در بین مهاجرین ترکمن ایران در ترکمنستان و اروپا از سال های 1985 تا 2005. اتفّاق افتاده است.

2. حضور مهاجرین متفرقّه و نوجوانان کم تجربه غیر سیاسی ترکمن ایران به ترکمنستان از سال 1985 به بعد.

3. حضور جاسوسان جمهوری اسلامی در ترکمنستان به بهانه مهاجرت.

4. سرنوشت یک مقاله در کنفرانس «خوجه یوسف همدانی» درسال 1381- عشق آباد، در ادامه «مرور بر ادبیَات دوره تورکمانی و طبقه بندی علوم، به بهانه کنفرانس خوجه یوسف همدانی- گزارش ها و مقالات کنفرانس در سال 1381 ش.»

5. آسیب شناسی مهاجرین ترکمن از سالهای 1985 تا کنون…

Научно-исслед – проект и цели этой программы:(Tri-lingual Project)

(На Русскии): Цели и задачи исследования это программы:

1. Управленческие исследования и представили подробную информацию об Убийства, что, среди иммигрантов иранских туркмен в Туркменистане и Европе с 1985 по 2005 год произошло. … ادامهٔ مطلب »

مرکز اسناد تحصیلات عالی آکادمیکی موجود در کتابخانه دولتی روسیّه مربوط به نویسنده این وب

* حفاظت از اسناد و مدارک تحصیلات عالی در کتابخانه دولتی روسیه مربوط به اونق، خانگلدی- شامل کارت درخواست، سند موجود و شرح تخصص علمی 07.00.02، با عنوان «تاریخ ملی محلی»، به زبان ترکمنی

* Из документах Российская Государственная Библиотека – Карточка, Документ и Описание о научные по специальность 07.00.02 Отечестьвенная история по Туркменский языка,
* The documents that in Library of Russian State from Ownuk, Hangeldi – Card, Document and Description of scientific specialty 07.00.02 local National history, In Turkmen language

قطعه اوّل: Picture 1
Из документах Российская Государственная Библиотека

قطعه دوّم: Picture 2

Описание о научные по специальность 07.00.02 Отечестьвенная история

 

مجموعه کل شعبات طوایف اوغوز… جهت برنامه کامپیوتری – تنظیم: نازمحمد بهلکه

نسخه ای از نمودار تبارنامه که آقای نازمحمد بهلکه به استناد «شجره نامه تورکمن ها» به کوشش عبدالجبار آخوند نیک نهاد، جهت تنظیم روی نسخه کامپیوتر و موبایل تهیه نموده است. جزئیات این نمودار در پست قبلی توضیح داده شد. چنانچه کسی بخواهد هویت خود و خویشان خود را تحقیق نماید، در صورت اطلاع از 5-6 نسل از نیای خود و یا از وابستگی خود به یکی از تیره های مرسوم کنونی در بین تورکمن ها مطلع باشد، وی را قادر می سازد با استفاده از این نمودار تا اوغوز خان هویت خود را مشخص نماید!!. این نمودار اطلاعات ذیقیمتی در اختیار محققین قرار می دهد که درج آن در علوم اتنولوژی، دموگرافی و اتنوگرافی منبع مهمی برای پژوهشگران خواهد بود.

شجره ترکمن در حال طراحی

رسم توضيحي 2. مجموعه کل شعبات طوایف اوغوز… جهت برنامه کامپیوتری – تنظیم: نازمحمد بهلکه

امیدواریم پژوهشگران برنامه نویس و پروگرامیست های تورکمن بتوانند برنامه کامل کاربردی آن را برای کامپیوترها و مبایل ها تنظیم نمایند تا پژوهشگران دیگر نیز بتوانند آن را مورد استفاده قرر دهند. همانطور که نیاکان ما توصیه کرده اند، ضمن اطلاع از هویت خود، این امر می تواند در شفاف سازی اصل و نسب هر تورکمنی یاری برساند و تأثیر به سزایی برای استحکام اطلاعات اتنیکی دارد.

دانستن هفت پشت از نیاکان خود بر هر ترکمنی واجب بوده است

رسم توضيحي 1. نمودار مرسوم تبارشناسی

رسم توضيحي 1. نمودار مرسوم تبارشناسی

در مخاصمات غصب زمین های حاصلخیر اهالی از جانب حکومت رضاشاهی، قتل های طراحی شده ای را در بین این اهالی بوجود می آوردند که در نتیجه آن؛ «یکی از آمرین حکومت توسط آمر دیگر ی کشته می شد و آن قتل را به گردن یکی دیگر از اهالی که بی گناه و مورد غضب حکومت است، انداخته می شد!»

تورنتو – د. خ. اونق: یکی از عواملی که امروزه تورکمن ها را از پراکندگی بیش از حد محفوظ داشته، واجب بودن «دانستن هفت پشت از نیاکان خود» بوده است. بقول پژوهشگران برجسته دنیا چون بارتولد، برتلس و وامبری که در مورد تاریخ تورکمن تحقیقات گسترده ای داشتند، تورکمن ها را به لحاظ داشتن مکتوب های اتنوگرافیک و دموگرافی پربار، اصیل ترین طوایف می دانستند. چنانکه امروزه ما در تاریخ به تمامی عناوین، اونغون ها، طاغماها (طاموغاها) و عناوین نسب ها، … پی می بریم که آنها از جانب کاتبینِ تحقیق و تفحص، مکتوب مانده است.

تبارنامه یا شجره نامه /شناسنامه به مفهوم عام/: به طور خلاصه مطالعه خاستگاه خانواده و تاریخ آن است به عبارت دیگر گردآوری فهرست هایی از نسب نامه نیاکان که آنها را در نموداری با عنوان «شجره نامه» و یا سایر اشکال نوشته می شود، مرتب می کنند. کلمه «شجره نامه یا نسب نامه: /genealogy/» از دو واژه یونانی به معنای «نژاد» و یا «خانواده» و از سوی دیگر نظریه یا علم «تبارشناسی /ancestry»/ است. بنابراین مشتق شده است از ردیابی و شناسایی اصل و نسب و علم مطالعه سوابق خانوادگی. در این حالت آن برای نشان دادن خطوطی از تبار نیاکان را در بر می گیرد که بصورت یک درخت با ریشه، تنه و شاخ و برگ های آن، به شکل «نمودار /Charts and graphs/» در می آید. نمودار «شجره نامه» برای اکثر مردم در کتاب های آموزشی تاریخ، شامل اشکال، فلش، خطوط موازی، یک خط پلیسه دار که دلالت بر گذار از نسلی به نسل دیگر است، نشان داده می شود. ادامهٔ مطلب »

نئاندرتال‌های گیاهخوار و استفاده از «پنی سیلین»

انسان نءاندرتال

انسان نئاندرتال – گروهی از پژوهشگران دانشگاه ادلید استرالیا به این نتیجه رسیده اند که یک گروه نئاندرتال ها اساسا گوشتخوار و گروه دیگر تقریبا بطور کامل گیاهخوار بوده است

رادیو فردا: …. به گزارش مجله نیوساینتیست گروهی از پژوهشگران دانشگاه ادلید استرالیا با بررسی دی ان‌ای دندانهای دو گروه از نئاندرتال‌های ساکن دو نقطه مختلف اروپا به این نتیجه رسیده اند که یک گروه اساسا گوشتخوار و گروه دیگر تقریبا بطور کامل گیاهخوار بوده است.

دی ان‌ای متعلق به دو انسان نئاندرتال متعلق به ۴۸ هزار سال پیش ساکن ناحیه ال سیدرون در شمال اسپانیا نشان می دهد آنها اساسا از خزه و جلبک، پوست درخت و گیاهان و قارچ تغدیه می کردند. اما دی ان‌ای نئاندرتالی متعلق به ۳۹ هزار سال پیش و ساکن ناحیه‌ای موسوم به اسپا در بلژیک فعلی نشان می دهد این گروه کرگدن، گوسفند و قارچ می خوردند و از هیچ نوع گیاهی تغذیه نمی کردند.

این پژوهش جدید به سرپرستی لاورا ویریچ از دانشگاه ادلیه استرالیا هفته گذشته در مجله نیچر منتشر شد.

نکته‌ای که تعجب برخی از پژوهشگران را برانگیخته این است که روی استخوانهای به جا مانده از نئاندرتال‌های ال سیدرون جای زخم‌های عمیقی هست که معمولا به عنوان نشان هم نوع خواری تفسیر شده است. شاید این گروه خود گیاهخوار بوده ولی طعمه نئاندرتال‌های گوشت خوار می شدند.

ادامهٔ مطلب »

محاسبه سال نو تورکمنی امسال، توسط پژوهشگر جوان تورکمن آقای ناصر توسلی

نمودار مصور تقویم تورکمنی با نامگذاری های خاص هر سال

نمودار مصور تقویم تورکمنی با نامگذاری های خاص هر سال

آق قالا – ناصر توسلی: قول داده بودیم لحظه تحویل سال نو تورکمنی را محاسبه و اعلام کنیم. آن به ترتیب زیر اعلام می گردد:

لحظه تحویل سال نو میلادی در؛ «21/م اسفند سال 1395، زمان: ساعت 17 و 21 دقیقه و 39 ثانیه و 27 صدم ثانیه، را محاسبه و اعلام می کنیم.

سال 2687 تورکمنی با مبداء 670 پیش از میلاد: تأسیس کشور و امپراطوری ایشکوز (ایچ اوغوز)، بزرگترین قلمرو تورانیان در طول تاریخ و آغاز کشورگشایی ماتی خان اول (آلپ ارتونگا، افراسیاب /Mütehan/)، پدر تورکمن ها با حرکت از توران و فتح قفقاز، ماد، آسیای صغیر، شمال سوریه، فنیقیه، دمشق، فلسطین و در برگشت به توران از طریق فتح نواحی داخلی ایران کنونی، به مرکز فرمانروائی خود بر می گردد.

سال 2264 تورکمنی با مبداء 247 پیش از میلاد: آغاز سلطنت تیرداد و تاسیس امپراطوری تورکمن های اشکانی (پارتها) و 475 سال حکومت مقتدرانه آنان است. ادامهٔ مطلب »

با ماطراقچی نصوحی قاراگؤز بیشتر آشنا شویم

نقاشان و هنرمندانی چند در مورد بنای گؤک مسجد و جهانشاه حقیقی آثاری مصّور و زیبا از خود برجای گذاشته اند. از جمله آنها؛ «جلس /ژول/ لارنس«، «ماطراقچی نصوح«، «یوگنی فلاندین»، «پاسکال کوُست»، «روزا سالواتور»، «آنتوان سوروگین» و «ولادیمیر فیودورویچ مینورسکی» را می توان نام برد. این هنرمندان آثار علمی – هنری خود را در مورد دوره جهانشاه قاراقویونلی و گؤک مسجد نوشتند.

این آثار عمدتاً در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم کار شده است. هنرمندانی که تصاویر هنری و طرح های معماری از گؤک مسجد خلق کرده اند، در دوره خود چهره های مشهوری بوده اند. در اینجا در مورد بیوگرافی هر کدام از آنها ذیلاً به طور مختصر می پردازیم:

مطراقچی نصوحی قاراگؤز بوسنوی

مطراقچی نصوحی قاراگؤز بوسنوی

 

تورنتو – د. خ. اونق: نام واقعی وی «نصوح ابن قاراگؤز ابن عبدالله بوسنوی» از توٚرکمنان بوسنی میباشد. وی از خدمتگزاران سلطان سلیمان در سال ۹۴۱ ه. ق. بود. در منابع تاریخ از او به عنوان «مطراقچی نصوح» یاد می شود. وی در سال ۱۴۸۰ در شهر سارایوو متولد و در سال ۱۵۶۴ دارفانی را وداع گفته است. …»
تاریخ مرگ استاد نصوحی بحث برانگیز است. برخی آن را سال 1533 و بعضی از آنها سال 1564 درست می دانند. اما این ایده ها رسما پذیرفته شده نیست. در مورد زندگی شخصی مطراقچی نصوحی در منابع تاریخی کمتر نگاشته شده است. از آنجایی که او از یک پدر مادر مسیحی به دنیا آمده، امّا خود به اسلام گرویده بود، بر اساس ایده انتخاب نام سنتی در اسلام از جانب نظامیان عثمانی وادار می شود، نام «قاراگؤز بن عبدالله بن بوسنوی نصوحی» را بر خود برگزیند.
خلاصه حیات وی:

این تصویر از گؤک مسجید توسط شخص یاد شده که هنرمند مینیاتوریست و کارشناس ارشد در تاریخ و ریاضیدان بوده، کار شده است.

ماطراقچی نصوحی در دوران سلطنت سلطان بایزید دوم در یکی از مدارسی که به نام «اندرون» معروف بوده است، تحصیلات خود را به اتمام می رساند. بعد از فارغ التحصیلی وی استاد ریاضیّات می شود. از جانب شاعران شناخته شده دوران خود در دروس علمی و فلسفی به وی عنوان «نصوحی سایدان /Nasuhi Saidən/» را تقدیم نموده بودند. یکی از ویژگی های اصلی آن دوران وجود او به عنوان یک استاد ماهر خوشنویسی بود. وی صاحب سبک شناخته شده ای از سبک های نوشتاری «دیوان نصوحی /Divan-i Nasuhi/» است که در آن برخی از نوآوری های ادبی از دستاوردهای زیبای آن محسوب می شود. نصوحی بن قاراگؤز در یکی از ورزش ها به نام «بازی ماطراق» با شمشیر چوبی بسیار ماهر بوده است. بهمین جهت وی را «مطراقچی نصوحی» نامیدند.

قاراگؤز بن نصوح شیوه های حرفه ای در استفاده از انواع سلاح داشت، وی در حاشیه این حرفه در خصوص استفاده از سلاح، کتابی به نام «تحفیة القضات» نیز دارد. ماطراقچی نصوح نقش بزرگی در رشد هنر مینیاتوری داشته و از وی طرح های زیادی در این زمینه باقیمانده است. استاد دانش گسترده ای در زمینه هندسه و ریاضیات دارد که در آن طول جدول و نمودارها با تعدادی از ابعاد ریاضی بیان شده است.
ادامهٔ مطلب »

برگزاری نشست “ترکان ایران و مجله ی وارلیق” در آنکارا (تصاویر)

د. رضا هیئت مدیر مرکز مطالعات تبریز

د. رضا هیئت مدیر مرکز مطالعات تبریز

مرکز مطالعاتی تبریز – ظهر روز شنبه نشستی با عنوان “ترکان ایران و مجله ی وارلیق” در ساختمان مرکزی “کانون ترک” (تورک اوجاغی) در شهر آنکارا پایتخت ترکیه برگزار شد. در این نشست محمرضا هیئت، عضو هیئت علمی دانشگاه آنکارا، صاحب امتیاز و مدیرمسئول مجله ی وارلیق و مدیر مرکز مطالعاتی تبریز به سخنرانی در خصوص تاریخ ترکان ایران و بیان تاریخچه ی مجله ی وارلیق پرداختند. ایشان در این نشست ابتدا به ارائه ی خطوط کلی تاریخ ترکان ایران از دیرباز تاکنون و بیان دلایل رشد روزافزون توجه ترکان ایران به هویت و زبان خویش پرداخته و سپس عینیتهای گوناگون این افزایش توجه را با ذکر مثالهای گوناگون بیان کردند. محمدرضا هیئت با یاد کردن از بزرگانی چون محمدتقی زهتابی، حمید نطقی و جواد هیئت به نقش حمید نطقی و جواد هیئت در خصوص تلاش برای چارچوبدهی به نحوه ی نگارش زبان ترکی در ایران، توجه به موارد گوناگونی چون فعالیتهای این مجله در افزایش توجه به قتل عام ترکان مسلمان در قاراباغ در زمان رخ دادن این حوادث، تلاش برای انسجام فعالیت روشنفکران ترک در این مجله و نادرستی تئوری آذری و لزوم توجه جدی رسانه ها و جامعه ی مدنی ترکیه برای دوری گزیدن از مخاطب قراردادن ترکهای ایران با واژه ی آذری پرداختند. ادامهٔ مطلب »

ایران تورکمنلرینینگ مدنیّتینینگ تاریخی (عع. XIX-XX) – 2 – جلد II – دسرتاسیا – 1995-دا قورالدی.

ایران تورکمنلرینینگ مدنیّتینینگ تاریخی (عع. XIX-XX)

ایران تورکمنلرینینگ مدنیّتینینگ تاریخی (عع. XIX-XX)-جلدII-دسرتاسیا/1995/

د.خ.اونق – گیریش: اؤز گؤزباشئنی عاصرلارئنگ جوٚمیشیندن و تاریخی واقالارئنگ ایچیندن آلئپ غایدان دأپ – دستورلار هر بیر خالقئنگ دورموشئندا، قئلئق – خأصیّتینه پسیکولوژیاسئنا گؤرأ، عمله گلیپ دیر. شیله آیراتئنلئق لار ایران توٚرکمنلرینده – ده، اؤزبولوشلی خأصیّته دگیشلی بولوپ، بو توٚرکمنلرینگ هم اؤزینه ماخصوص بولان روحی مدنیّتینی دؤردیپ دیر.

۱۹ – نجی عاصر توٚرکمن خالقئنگ روحی مدنیّتی و ادبیّاتی اوندان اؤنگکی توٚرکمن مدنیّتی نینگ دوامی دئر. اونونگ ماضمونی دئر فورماسئنداقی آیری – آیری علامات لار بو عاصردا دؤرأپ کمالا گلیپ دیر. 19 – نجی عاصرداقی توٚرکمن خالقئ نئنگ روحی مدنیّت و ادبیّاتی، اؤزینینگ تاریخی لئغی هم آنئقلئغی بیلن تاپاوتلانئپ دئر. جمغئیّت – ده، دورموشدا بولان اؤزگریشلر روحی مدنیّت ده اؤزبولوشلی آیراتئنلئغا ایه بولوپ دئر. روحی مدنیّته آنئق گؤز یتیرمک اوٚچین، ایلکینجی نوباتدا شول دؤوردأکی توٚرکمنلرینگ یاشان یر – یورتلارئنا، دؤولت آرا آراچأکلرینه غئسغاچا اکسکورسیا اتمک گرک. … ائزئنی اوقاماق اوچین شو یره کلیک ادیننگ!

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: