هنرمندان طراز اول دنیا در مورد آثار جهانشاه حقیقی ترکمن آثاری مصور برجای گذاشتند.


Jean-Baptiste Eugène Napoléon Flandin

جین باپتیست یوگنی ناپلئون فلاندین – Jean-Baptiste Eugène Napoléon Flandin

نقاشان و هنرمندانی چند در مورد بنای گؤک مسجد و جهانشاه حقیقی آثاری مصّور و زیبا از خود برجای گذاشته اند. از جمله آنها؛ «جلس /ژول/ لارنس»، «ماطراقچی نصوح»، «یوگنی فلاندین»، «پاسکال کوُست»، «روزا سالواتور»، «آنتوان سوروگین» و «ولادیمیر فیودورویچ مینورسکی» را می توان نام برد. این هنرمندان آثار علمی – هنری خود را در مورد دوره جهانشاه قاراقویونلی و گؤک مسجد نوشتند.

این آثار عمدتاً در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم کار شده است. هنرمندانی که تصاویر هنری و طرح های معماری از گؤک مسجد خلق کرده اند، در دوره خود چهره های مشهوری بوده اند. در اینجا در مورد بیوگرافی هر کدام از آنها ذیلاً به طور مختصر می پردازیم:

Jean-Baptiste Eugène Napoléon Flandin, French orientalist, painter, archaeologist, and politician. Flandin’s archeological drawings and some of his military paintings are valued more highly by museum authorities than his purely artistic paintings. He is most renowned for his famous drawings and paintings of Persian monuments, landscapes, and social life made during his travels with the architect Pascal Coste during the years 1839-41. Flandin’s observations on the state of Persia and international politics in the mid-19th century also continue to provide important documentary information.

تورنتو – د.خ.اونق: کمی با «جین باپتیست یئوگنی ناپلئون فلاندین» آشنا بشویم: خرابه های مسجد جامع تبریز – اثر نقاش یوگنی فلاندین – نقشه های باستان شناسی یوگنی فلاندین و برخی از نقاشی های نظامی وی که با ارزش ترین تابلوهای موزه باستان شناسی را تشکیل می دهد، با قدمت هنری خود متمایز میگردد.

هنگامی که او در سال 1837 همراه با ارتش فرانسه به الجزایر رفته بود، دانش آموزی از هوراس ورنه بود.

فلاندین در سال 1840، با پیشنهاد معمار و باستان شناس فرانسوی پاسکال کوست، از جانب مؤسسه با یک ماموریت ویژه به ایران فرستاده می شود. این ماموریت، به رهبری «ادوارد دِ سرسی / Édouard de Sercey/» در جهت تمدید و ایجاد روابط سیاسی و اقتصادی با ایران در سال 1809 بود. هدف این مأموریّت، جمع آوری اطلاعات به همان اندازه در مورد رشد این کشور در زمان سلطنت محمد شاه قاجار و بررسی اوضاع تاریخی و آثارهای باستانی موجود و مدرن در آن بوده است.

سرسی، از پیچیدگی های سیاست فارسی بسیار ناراحت بود از این رو سریعاً به فرانسه فرا خوانده می شود. زیرا فلاندین و کوست باید سفر خود را تنها در شرایط بسیار سخت می بایست ادامه دهند. آنها هنوز مسیر خود را نقشه برداری نکرده اند، آب و هوای خشنی وجود داشت. وی در خاطرات خود چنین می گوید: «در حال حاضر ما دو نفر هستیم و برای یک مدت طولانی ما را از طریق یک مناطق نامساعد عبور دادند، بدون درک زبان آنها و با رفتارهای ساختگی، در دانستن اطلاعات بیش از حد تعصب …
گروه کوچک ما از آقای کوست و من تشکیل می شد، یک اتاق با یک کلفت فرانسوی، یک آشپز ژنوایی، یک فضای مسموم کننده واقعی تشکیل شده بود. آشپز ژنوایی عدم کارآیی خود را در آشپزی می خواست به عنوان دیلماج جبران نماید. دو نفر از نهاد های عالی حکومت با دست اسب ما را به جلو می راندند. ما مجبور به تغییر هر روزه بودیم. ده قاطر عینک زین توشه ما بود، توسط سه قاطر کشیده می شد. ما توسط دو غلام[1] از جانب شاه پذیرفته شدیم، دارندگان فرمان ما[2]، سر تا پا مسلح بودند، و بار حمایت ما را به عنوان میزبان ویژه[3] به عهده گرفتند.»

خرابه های مسجد – اثر یوگنی فلاندین

خرابه های مسجد – اثر یوگنی فلاندین

پس از دو سال و نیم کار سخت فلاندین و کوست برای زنده ماندن از خطرات بیماری هایی که در ایران شیوع یافته بود، به فرانسه باز می گردند. آنها در این مأموریّت از تمام شهرها و قصبات ایران از شهرستانهای تبریز، همدان، کرمانشاه، اصفهان، شیراز، تخت جمشید، موصل، حلب، قسطنطنیّه نوشتارهای توصیفی و نگاره های نقاشی و طراحی تهیّه نموده اند. فلاندین بابت انجام این کار علمی نائل به کسب «لژیون افتخار» در سال 1842 می گردد.

در سال 1844، فلاندین به خاورمیانه، بین النهرین بازگشت. باستان شناس و دیپلمات فرانسوی «پاول ایمیلا بوتا /Paul Emile Botta/» به دنبال بقایای پایتخت باستانی امپراتوری آشوری، نینوا به کاوش پرداختند. این کاوشها برای اولین بار در پایگاه کویونیک /Kuyunik/، در خورس آباد /Khorsabad/ که در آن مجسمه و نقوش زیبائی را کشف نموده اند، بانجام رسانده شده است. فلاندین در یک شرایط سخت مدت شش ماه با آنها کلنجار می رفته است. با این حال آن را در حال حاضر به عنوان یک آلبوم، سنگ قبر نینوا (1850) نمایش داده شده است. پایگاه نینوا در خورس آباد کویونیک را، باستان شناس انگلیسی «هنری لایارد» کشف و شناسایی می کند.

در سال 1851 او با همکاری پاسکال کوست در فیلمنامه ای در شش جلد در مورد سفر چشمگیر خود به ایران، نتایج سفر و تجارب خود را ارائه می دهد.

او در شهر تورن وفات یافت. وی از سالهای 1850-1866 شهردار جرلز و تور بود، او در قلعه «گیت هاوس بأدوُر /GATEHOUSE Bédouère/»، سپس در «راُیویل /Rayville/»، و شهر «جرلز /Cerelles/» از شهرهای نوساخته زندگی می کرد. او  رئیس مشاورت در سال 1865 و نایب رئیس از سالهای 1866 تا 1876. بوده است. …

[1]. Goulam: mail, jumper.

[2]. Firman: order of the Shah in place of passports.

[3]. Flandin, travel to Persia, 1851 Elibron reissue 2005, Volume 1, p. 366 and 369.

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: