بزرگداشت یک صدمین سال تولد احمد آخوندوف گرگانلی‌ قابل تقدیر است!


آخمات آخوندوف گوًرگنلی

آخمات آخوندوف گوًرگنلی

چه خوب است یاد و خاطره فرهیختگانی چون احمد آخونداف گرگنلی را در زادگاه اصلی خود برگزار کنند. وی از جمله نویسندگان و فرهیختگان ترکمن می باشد که در راه کسب علم و دانش در نوع ملّی آن، کوششهای بی نظیری نموده بودند. لایق است مناسبتهای ویژه ای را با یاد و خاطره این بزرگوار برگزار کنند. شایسته است بنده نیز مراتب قدردانی خودرا از خویشان این فرهیخته ترکمن که در ایّام خود الگوئی برای روشنفکران معاصر و بعداز خود شده بود، بنمائیم.

تا جائیکه بیاد دارم، در اوایل دوران تحقیقات ادبی و تاریخی ام در آکادمی علوم ترکمنستان معمولا در فوند دستنوشته های تاریخی بدنبال آثار چاپ نشده میگشتیم که دو اثر از آخمد آخونداف گرگنلی بدستم رسید. یکی با عنوان «قول اوغلی مئرات و ایگ غئزی «دوندی» و « گرگن جلگه لرینده«. من ضمن مطالعه آثار او اشاره ای نیز به این پووست گرگنلی در کارهای علمی ام نموده بودم. همچنین اثر بعدی مرحوم با عنوان » گرگن جلگه لرینده» را د. قاسم نورباداف با ویراستاری بسیار خوب منتشر نمودند. این اقدام قاسم نورباداف شایسته قدردانی , قابل تقدیراست. جا دارد مسئولانی که در این رابطه یادبود یا مراسمی را برگزار کنند، از ناشر اثر «گرگن جلگه لرینده» یادی بنمایند. برگزاری چنین مناسبتهائی که رشد فرهنگی منطقه رامیرساند قابل ستایش است، و در جهت شکوفائی آن ابراز امیدواری میکنیم. … به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی ترکمن های ایران، در یک مصاحبه اختصاصی با استاد حاج خلیل صیادی، مراسم بزرگداشت شاعر و نویسنده نامدار تاریخ ادبیّات ترکمن احمد آخوندوف گرگانلی تابستان 89 در کمش دفه برگزار خواهد شد.

حاج خلیل صیادی در این باره به خبرنگار ما گفت: این مراسم در دو بخش برگزار خواهد شد بخش اول فراخوان مقاله در مورد این شاعر و نویسنده نامدار خواهد بود و بخش دوم در مورد تاریخ کمش تپه خواهد بود. و این تصمیمات کلی است که در اولین نشست کمیته بزرگداشت آخوندف، هفته پیش گرفته شد، و تاریخ دقیق و نحوه برگزاری بزودی در جلسه دوم مشخص خواهد شد.
استاد صیادی در ادامه سخنان خود گفت: در نظر دارد این مراسم بین المللی خواهد بود و نویسندگان و شاعران کشورهای ترکمنستان، آذربایجان و ترکیه و همچنین شعرا و نویسندگان از سرتاسر ایران بخصوص ترکمنصحرا و دیگر ترکمنان ایران به این مراسم دعوت خواهند شد. در ضمن از دوستان قدیمی که در مدرسه پهلوی سابق که در سال 1304 یا 1305 در کمش تپه تأسیس شده نیز دعوت بعمل خواهد آمد.
صیادی افزود در این مراسم از دولتمردان جمهوری اسلامی درخواست خواهد شد دانشگاهی بنام احمد آخوندوف گرگانلی، نامگذاری شود.
گزارش تکمیلی انشاالله بعد از برگزاری جلسه دوم کمیته برگزاری این مراسم، ارائه خواهد شد.
زندگی نامه احمد آخوندوف گرگانلی به نقل از سایت ترکمن میراث
احمد آخوندوف گرگانلی فرزند رجب آخوند و رجب آخوند فرزند الله قلی شاعر می‌باشد.
وی به سال 1909 میلادی در کمش‌دفه متولد می‌شود، تحصیلات ابتدایی را نزد پدرش رجب‌آخوند فرا می‌گیرد و تحصیلات متوسطه را در دروس فارسی و ترکی در زادگاه خود به پایان می‌رساند. وی در سال 1926 از کمش‌دفه به کشور ترکمنستان مهاجرت می‌کند و در مدرسه متوسطه عشق‌آباد مشغول تحصیل شده، پس از 4 سال تحصیل در عشق‌آباد در سال 1930 توسط وزارت فرهنگ ترکمنستان به لنینگراد اعزام می‌شود و در دانشگاه این شهر به تحصیل می‌پردازد. وی در سال 1933 در انستیتوی زبان‌شناسی لنینگراد تحصیلات خود را در رشته ادبیات به اتمام می‌رساند و به عشق‌آباد باز می‌گردد.
از سال 1933 الی 1940 در انستیتوی زبان و ادبیات دولتی ترکمنستان مشغول به کار می‌شود.
وی در سال 1940 در دانشگاه لنینگراد در مقطع فوق لیسانس به ادامه تحصیل می‌پردازد. در همین سال وی به عضویت رسمی شورای مشترک نویسندگان شوروی سابق در می‌آید و همچنین در دانشگاه دولتی لنینگراد به تدریس دانشجویان می‌پردازد.
وی در ماه مارس سال 1940 به واسطه حسادت بعضی از دوستانش به جبهه جنگ اعزام می‌شود ولی دانشمندان مسکو با تاکید بر این که جبهه جنگ جای اساتید نمی‌باشد او را به عشق‌آباد باز می‌گردانند، احمد گرگانلی در عشق‌آباد مجدداً در انستیتوی زبان و ادبیات ترکمن مشغول به کار می‌شود. وی در سال 1943 مجدداً به جبهه جنگ اعزام شده و به درجه شهادت نائل می‌شود.
هاجر بی‌بی نفس‌اووا شاعره شهیر ترکمنستان و خواهر احمد گرگانلی در غم شهادت احمد گرگانلی مرثیه‌ای سوزناک سروده است.
احمد گرگانلی در زمان حیات خویش آثار و مقالات خود را در مجلات و روزنامه‌های عشق‌آباد با نام احمد صیادی منتشر می‌کند. در لنینگراد هم اشعار او در روزنامه‌ها چاپ می‌شود بخصوص شعر معروف او بنام می‌شنوی ای ایران؟
احمد آخوندوف گرگانلی علاوه بر سرودن شعر، مجموعه داستان کودکان را نیز تألیف نموده است.
وی همچنین در زمینه ترجمه وارد گود شده و کتاب زن هندی را از فارسی به ترکمنی ترجمه نموده است.
نامبرده در گردآوری و تنظیم و نشر آثار و ادبیات ترکمن نظیر قورقوت‌آتا، آزادی، مختومقلی، غایبی، شاه‌بنده، ملانفس، سیدی، ذلیلی، کمینه و آثار دیگر زحمات زیادی را به دوش کشیده است، بدین جهت اساتید ادبیات ترکمن به وی لقب کاروانسالار ادبیات علمی ترکمن داده‌اند.
کتاب آثار و احوال مختومقلی که از بزرگترین کارهای تحقیقی احمد گرگانلی می‌باشد حدود سال 1930 به رشته تحریر در می‌اید ولی به دلایل نامعلوم به چاپ نمی‌رسد. این اثر 114 صفحه‌ای دست‌نویس مفقود می‌شود، به نظر محققین احتمال گم شدن این اثر در زمین‌لرزه سال 1948 عشق‌آباد دور از انتظار می‌باشد.
در سال 1991 به دستور نیازوف رئیس‌جمهور وقت ترکمنستان به پاس تجلیل از خدمات عالم احمد گرگانلی مراسمی در بخش حسنقلی استان بالکان به مناسبت نامگذاری یکی از دبیرستان‌های این بخش به نام احمد گرگانلی برگزار شد که در این مراسم اوکتای فرزند ارشداحمد گرگانلی نیز حضور داشت پس از پایان مراسم در راه بازگشت به نفت‌داغ، اوکتای مرا به منزل خود برده و قفل صندوقی که تاکنون باز نشده بود را باز کرده آثار دستنویس احمد گرگانلی و تعدادی از نامه‌ها را نشان داده و توضیح داد که پس از زمین‌لرزه عشق‌آباد (1948) که در آن مادرم در زیر آوار‌ها شهید شد آن وقت من 12 ساله بودم و دائیم (مأمیش) من و برادر کوچکترم، آلتای را به نفت‌داغ آورد و این صندوق را من آن زمان با خود به نفت‌داغ آورده بودم و تا به حال درب آن را باز نکرده‌ام. در این صندوق علاوه بر قسمت‌هایی از اثر دستنویس آثار و احوال مختومقلی، چندین‌ نامه از پروفسور برتلس (استاد ادبیات شرق) و عطا قووشودوف و خود احمد گرگانلی موجود بود در نامه برتلس به احمد گرگانلی، برتلس آثار با ارزش احمد گرگانلی را ستوده و آن را برای کودکان، نوجوانان و کلیه اقشار جامعه با ارزش دانسته و اقرار کرده بود که این آثار مرا از احتمال اشتباهی که ممکن بود در مورد ادبیات ترکمن انجام دهم منع نمود در این صندوق شعر معروف احمد گرگانلی بنام اشیدیارمینگ ای ایران که در 2 روزنامه به چاپ رسیده بود موجود بود.
احمد گرگانلی در این مدت عمر کوتاه خود کارهای بزرگ و با ارزشی در زمینه ادبیات (شعر و نثر) فولکلور، ترجمه و … به جا گذاشته است.
وی 2 کتاب مستند خود به نام کمش‌دفه یادلامالاری را در سال 1303 خورشیدی در کمش‌دفه نوشته است.
قطعه‌هایی از شعر احمد گرگانلی با نام بولسین که در سال 1943 سروده است:
ترکمن اوغلی آرلاپ گیرسنگ میدان
یان یولداشینگ کسگیر قلیچ، آت بولسین
گؤراوغلی دک قدرت گؤرکز دوشمانا
اهلی ایلینگ بوتین حالقینگ شادبولسین
ضاربینگدان قودوزلار کؤپ ادسین دادی
گرک قوچ ییگدینگ قوواتلی بادی
دوینأگه یایراسین واطانمزینگ آدی
ینگیشلردن تاریخ قات با قات بولسین
 

منبع: پایگاه اطّلاع رسانی ترکمنهای ایران

 

Advertisements

یک پاسخ to “بزرگداشت یک صدمین سال تولد احمد آخوندوف گرگانلی‌ قابل تقدیر است!”

  1. links for 2010-03-11 « تورکوک بیز Türkük Biz Says:

    […] بزرگداشت یک صدمین سال تولد احمد آخوندوف گرگانلی‌ قابل … […]


ممنون از دیدگاهی که گذاشتید.

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: