معرّفی کتاب «اوغوزلار-تورکمنلر» اثر پروفسور فاروق سومر


اوغوزلار تورکمنلر

اوغوزلار تورکمنلر

از مهمترین منابع تاریخ تمدّن تورکان در رشته تورک شناسی که در دانشگاههای معتبر جهان تدریس می شود، کتاب اوغوزها (تورکمنها) می باشد. این کتاب توسط تورک شناس معاصر، فاروق سومر به رشته تحریر در آمده است. مرحوم فاروق سومر (1995-1924)، استاد تاریخ دانشگاه استانبول بود که تدریس ?تاریخ قرون وسطی? را بر عهده داشت و زمینه اصلی پژوهش وی، تاریخ تمدن تورکان در دوره اسلامی بود. نتایج این تحقیقات نیز به صورت 70 مقاله و کتاب منتشر شده است که از آن جمله اند:

اوغوزها (تورکمنها)، قراقویونلوها، نبرد ملازگرد، تورکان عراق و سوریه، تورک شدن آناتولی، نقش آناتولی در تشکیل و توسعه دولت صفوی و …پروفسور فاروق سومر، پس از ولادیمیر بارتولد، به عنوان برجسته ترین چهره مکتب تورک شناسی شناخته می شود. این اثر ارزنده را آقای آنا دردی عنصری به صورتی دقیق و روان به فارسی برگردانده و منبع مهم و معتبری را در دسترس علاقه مندان به تاریخ تورکمن قرار داده اند.

پروفسور د. فاروق سومر
پروفسور د. فاروق سومر

این کتاب از سه بخش اصلی تشکیل شده است
1- تاریخ اوغوزها
2- تشکیلات قبیله ای
3- داستانها و ضمائم

ترجمه فارسی آن، تنها شامل بخش اول کتاب – که مفصل ترین قسمت آن است ? می باشد و از روی نسخه چاپ پنجم کتاب به سال 1999 انجام شده است.

در فصل اول، به کمک کهن ترین منابع تورکان، به خصوص کتیبه های اورخون و به یاری دیگر تحقیقات انجام شده، به بررسی و پژوهش علمی قوم اوغوز و نیز دیگر اقوام قدیم تورک همچون اویغورها، قارلوق ها و … می پردازد و نیز تاریخ اوغوزها را در ارتباط با امپراطوری گوگ تورک شرقی بررسی می کند.
در فصل دوم به بررسی امپراطوری گوگ تورک غربی و خصوصاً شناسایی اوغوزها ی سیحون می پردازد. در این فصل، ساختار قبیله ای اون اوق ها و ویژگی های اقتصادی، اعتقادات مذهبی و آداب و رسوم آنها مورد پژوهش و بررسی دقیق قرار گرفته است. اوغوزهای سیحون را می توان اجداد تورکمنها دانست.
در بخش بعدی به طور مفصل، چگونگی ورود سلجوقیان به ایران و درگیریهای آنان با غزنویان و نحوه به حکومت رسیدن آنان را شرح می دهد و نشان می دهد که سلجوقیان به لحاظ تاریخی و قبیله ای، رسالت استمرار حکومت یابغوی اوغوز را برای خود قائل بوده اند و طی حرکتی آگاهانه از سفلای رود سیحون به ایران وارد شدند و امپراتوری سلجوقی را تشکیل دادند.
در فصلهای واپسین کتاب نیز موضوع تشکیل حکومتهای کوچک و بزرگ تورکمنها در نواحی ایران و عراق عرب، آذربایجان و آسیای صغیر را مورد توجه قرار می دهد و نحوه حضور تورکمنها در آن مناطق و چگونگی تشکیل و توسعه حکومتهای آنها را تشریح می کند.
آخرین فصل کتاب ?تشکیلات قبیله ای تورکمنهای ماوراء خزر? است که طرحی از سیر تاریخی تورکمنهای ماوراء خزر از قرن 10 میلادی تا به امروز ارائه می کند. در این قسمت با ضمیمه کردن فهرستهای چندگانه قبائل و طوائف تورکمن به بیان منشاء پیدایش قبایل مختلف تورکمن می پردازد. همچنین تاریخ پردرد تورکمنها را در تقابل با حکومتهای ایران، خان نشین خوارزم، امیر نشین بخارا و خوانین اردوی طلایی چنگیزخان به تصویر می کشد.
امید است که این اثر برجسته و منبع ارزنده تاریخ تورکمنها که امروز به زبان فارسی در دسترس عموم قرار گرفته است، مورد استقبال علاقه مندان به شناخت قوم تورکمن واقع شود.

نوشته : پروفیسور فاروق سومر

ترجمه : آنا دردی عنصری

منبع: ترکیستان جنوبی

Advertisements
نوشته شده در تاریخ و ادبیّات. برچسب‌ها: . 2 Comments »

2 پاسخ to “معرّفی کتاب «اوغوزلار-تورکمنلر» اثر پروفسور فاروق سومر”

  1. حكيم Says:

    سلام دايي جان .حال احوال ياخشي مي.
    بو كتابي نيردان آليپ بولار؟

  2. links for 2010-01-09 « تورکوک بیز Türkük Biz Says:

    […] […]


ممنون از دیدگاهی که گذاشتید.

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: